Zer da Kaisaidoa
Kaisaidoa Shorei-Kan eskolak irakasten duen Okinawako arte tradizionala da. Haren izen ofiziala Okinawa Budo Kaisai da; laburki, Kaisai edo Kaisaido. Higaonna Senseiren Naha-tearen eta Miyagi Senseiren Goju-ryuaren oinordeko zuzena da, O’Sensei Toguchik metodo batean antolatua eta Saiko Shihan Tamanok osatua.
Autodefentsa ikasten da, bai. Baina Okinawan ikasten zen bezala ikasten da: ondo egituratutako sistema batekin, urratsez urrats, modu seguruan, eta begirada izaeran teknikan bezainbeste jarrita.
Zergatik ez zaion jada karate deitzen
Hamarkadetan zehar, eskolak Shorei-Kan karate izena izan zuen. Saiko Shihan Tamanok izena aldatzea erabaki zuen, eta bere arrazoiak gutun batean azaldu zituen. Lehena, jendeak karatea pertsona oldarkorrekin eta lehiaketarekin lotzen duela. Bigarrena, karate-praktikatzaile gehienak kirol-kumite librean zentratzen direla, eta horretarako teknika gutxi batzuk besterik ez dituztela behar; Shorei-Kanek, aldiz, defentsa-teknika, proiekzio eta erorketen errepertorio izugarria gordetzen du, urteetako ikasketa eskatzen dutenak. Hirugarrena, bere irakaskuntza-sistemari esker edozein pertsonak, edozein adinetan, zaila dena erraz eta seguru ikas dezakeela.
«Shoreikan no es lo que el público en general tiene en su mente como “Karate”.» («Shoreikan ez da jende gehienak “Karate” gisa buruan duena.») — Saiko Shihan Toshio Tamano
Kaisai aukeratu zuen artearen erdigunea delako. Eta gogorarazi zuen hitzak japonieraz bigarren esanahi bat duela: poz handia.
«Okinawa Budo Kaisai es el budo de la gran alegría.» («Okinawa Budo Kaisai poz handiaren budoa da.») — Saiko Shihan Toshio Tamano
Kaisairen teoria
Antzinako maisuek beren teknikak katetan gordetzen zituzten. Beste eskola batzuek eramango zizkieten beldurrez, azaltzen du O’Sensei Toguchik, dantza bat ziruditen arte estilizatu zituzten. Kata batetik ikusten dena haren aurpegia da; garrantzitsua dena ezkutatuta dago. Kaisai hori aurkitzeko lana da, eta Kaisai no Genri, Kaisairen teoria, hori egiteko tresna.
Teoria hori maisuarengandik ikaslearengana igaro da:
- Higaonna Senseik Txinatik ekarri zuen, Fukienen ikasi zuen boxeoarekin batera, eta harekin Naha-te sortu zuen.
- Miyagi Senseik sistematizatu eta izena eman zion, eta harekin Naha-te Goju-ryu bihurtu zuen.
- O’Sensei Toguchik Miyagi Senseiren azken urteetan jaso zuen harengandik, eta Shorei-Kan sortzeko erabili zuen.
- Saiko Shihan Tamanok sistema osatzeko erabili du, eta Kaisairen teoriari buruzko bere liburuan azaltzen du.
Teoria hori gabe, zioen Miyagi Senseik, Saiko Shihan Tamanoren ikastaroetako oharrek jasotzen dutenez, kata paper batean marraztutako tarta bat bezalakoa da: polita, baina ezin da jan. Eta ez da bakarrik ikertzen: maisu baten gidaritza behar da.
Metodoa
Kaisaidoak Shorei-Kanek Miyagi Senseirengandik jaso eta O’Sensei Toguchik osatu zuen irakaskuntza-eskemari jarraitzen dio. Gradu bakoitzak aurrekoaren gainean eraikitzen diren gaiak gehitzen ditu.
- Kata. Lehenik fukyu katak, Miyagi Senseik eta O’Sensei Toguchik sortutako hastapeneko katak; ondoren koryu katak, Goju-ryuaren klasikoak, hala nola Saifa, Seyunchin edo Suparinpei. Guztiaren erdigunean Sanchin dago, arnasaren eta jarreraren kata.
- Bunkai kumite. Kata bi pertsonak eginda, haren mugimenduen hurrenkeran. O’Sensei Toguchik sortu zuen, ikasleek keinu bakoitzak zer esan nahi zuen galdetzen ziotenean.
- Kiso kumite. Bikoteko oinarrizko lanak, zailtasun progresibokoak, eskolarenak berak. Segurtasun-distantziatik lan-distantziara igarotzen irakasten dute, eta bakoitza kata klasiko batetik ateratako teknika batekin amaitzen da.
- Jissen kumite eta kaisai kumite. Goi-mailako lan aurrez ezarriak, katen teknika ezkutuekin eraikiak.
- Shiai kumite. Heldu aurreratuentzat, babes osoekin egiten den lana, Miyagi Senseik irudikatu, O’Sensei Toguchik hasi eta Saiko Shihan Tamanok osatu zuena. Defentsa saritzen du. Ez da lehiaketa bat, ezta helburu bat ere: entrenamendu-tresna bat gehiago da.
- Hojo undo. Ariketa osagarriak, bakarka, bikoteka eta tresna tradizionalekin, gorputza kalterik egin gabe indartzeko.
O’Sensei Toguchik askok harritzen dituen esaldi batekin laburbiltzen zuen bikoteko hainbeste lanen zentzua: teknika ofentsiboa lantzen dugu defentsiboa hobetzeko. Zerbaitetik babesten jakin aurretik, ulertu egin behar da.
Okinawako maxima zaharrak, karate ni sente nashi, dio inoiz ez dela agresioaren ekimena hartzen. Saiko Shihan Tamanok agindu moral gisa azaltzen du: artea inoiz ez erabiltzea indarkeriarekiko zaletasunagatik.
Nolakoa den klase bat
Kaisaido klase batek Miyagi Senseirengandik datorren hurrenkera bati jarraitzen dio:
- Agurra, eta mokuso une batzuk eguna kanpoan uzteko.
- Junbi undo, beroketa, eskolan Daruma Taisoko ariketekin egiten dena.
- Kihon eta hojo undo: oinarrizko teknika eta ariketa osagarriak.
- Kata eta kumite: gradu bakoitzaren programa, bakarka eta bikoteka.
- Seiri undo, lasaitasunera itzultzea, arnasketarekin.
- Amaierako agurra: Arigatō gozaimashita.
Ez dago presarik, ezta markagailurik ere. Ulertzen denean egiten da aurrera. Saiko Shihan Tamanok behin galdetu zien Europako eta Ameriketako ikasle beteranoei zergatik zuten artearekiko hainbeste grina: autokontrolaz, kontzentrazioaz eta pazientziaz hitz egin zioten. Inork ez zion irabazteaz hitz egin.
Norentzat
Lasaitasunez babesten ikasi eta egiten duena ulertu nahi duen edonorentzat. Emaitza azkar baten ordez bide luze bat nahiago duenarentzat. O’Sensei Toguchik duela hamarkada batzuk idatzi zuen, eta egia izaten jarraitzen du:
«Es un método que atraerá a aquellos que desean sinceramente estudiar el Karaté, en su verdadera esencia, como un camino y una guía para la vida misma.» («Karatea bere benetako funtsean, bide gisa eta bizitzarako gida gisa, zinez ikasi nahi dutenak erakarriko dituen metodoa da.») — O’Sensei Seikichi Toguchi, El Zen y el camino del guerrero