Zer da Dojo Kun bat
Dojo Kunek «dojoaren arauak» esan nahi du. Esaldi gutxi batzuk dira, taldeak seizan esaten dituenak, eskola hastean edo amaitzean. Errazak dirudite. Ez dira: bakoitzak bizitza oso bat kostatzen duen zerbait eskatzen du.
O’Sensei Toguchik ohartarazten zuen dojoa ez dela ohitura onak ikasteko lekua. Horiek etxetik ekarri behar dira jada. Bertan bilatzen dena zerbait gorena da: ikasitakoa bizitza osora iristea.
«El Karaté debe de entrar totalmente en vuestra vida, tanto dentro como fuera del Dojo.» («Karateak erabat sartu behar du zuen bizitzan, Dojoaren barruan zein kanpoan.») — O’Sensei Seikichi Toguchi, El Zen y el camino del guerrero
Sei arauak
1. Ororen gainetik, beti adeitsu eta apal izan
Shorei-Kan adeitasunaren eskola da, eta adeitasuna norberarengandik hasten da: den baino gehiago dela ez itxuratzea. O’Sensei Toguchik zuzen-zuzen esaten zuen: erraza da indartsua dela itxuratzea, eta horregatik dago hainbeste harroputz. Zaila da apaltasunez jokatzea, baita norberaren ahalmenaren azpitik geratzea ere. Hala egiten duena oharkabean igaroko da agian, baina zintzoa izango da bere buruarekin.
2. Ororen gainetik, bake-espiritua landu
Bake-espiritua ez da espiritu ahula. Bere burua babesten dakienarena da, eta, hain zuzen ere horregatik, ez du erakutsi beharrik. Itomango portuko jendeak O’Sensei Toguchik jaso zuen esaera bat du:
«Cuando la ira le invade, el hombre sabio mantiene sus puños abajo.» («Haserreak hartzen duenean, gizon jakintsuak eskuak behean gordetzen ditu.») — Itomango esaera, El Zen y el camino del guerrero liburuan
Ezbeharraren aurreko lasaitasuna, esaten zuen, «espirituaren sendotasuna» da. Gehiegizko erreakzioa da benetako ahultasuna.
3. Ororen gainetik, pazientziadun izaten ikasi
Ez du esaten «izan pazientziadun». «Ikasi izaten» dio, pazientzia entrenatu egiten delako. O’Sensei Toguchik kata klasikoak loratu aurretik negua lur azpian igarotzen duten haziekin alderatzen zituen. Berehalako emaitzak bilatzen dituenak ez ditu inoiz irekitzen ikusiko.
4. Ororen gainetik, pertsona hobea izaten ahalegindu
Okinawan ez zen praktikatzaile bat goraipatzen indartsua edo trebea zela esanez. «Gizon honek serio entrenatzen du» esaten zen. Kritika bat jasotzen duenak ez du inor gainditu beharrik hura zuzentzeko: nahikoa du seriotasun handiagoz entrenatzea. Konparazioa norberarekin egiten da, atzo eta gaur.
5. Ororen gainetik, espirituaren eta teknikaren garapena neurri berean bilatu
Espiriturik gabeko teknika norabiderik gabeko trebetasuna da. Teknikarik gabeko espiritua bere burua babesten ez dakien asmo ona da. O’Sensei Toguchik biak eskatzen zituen, eta ordena jakin batean: lehenik gorputza.
«No se puede enseñar el espíritu sin enseñar antes el cuerpo.» («Ezin da espiritua irakatsi aurretik gorputza irakatsi gabe.») — O’Sensei Seikichi Toguchi, El Zen y el camino del guerrero
Saiko Shihan Tamanok esamolde klasiko batekin laburbiltzen du: Ken Zen Ichinyo, eskua eta Zena gauza bera dira.
6. Ororen gainetik, Kaisaiaren printzipioak eguneroko bizitzan aplikatu
Arreta kalean, pazientzia lanean, errespetua gogoko ez dugunarekin. Dojoa entsegu-lekua da; bizitza da ikasitakoa egiaztatzen den lekua. O’Sensei Toguchik mochi-bun-ez hitz egiten zuen, ulertzeko gaitasunaz, Miyagi Senseik entrenamenduetan etengabe erabiltzen zuen hitzaz. Teknika bat ezagutzea ez da hura ulertzea. Ulertzea da gainerako guztira eramaten jakitea.
Nola bizi den
Dojo Kuna ez da buruz ikasi eta ahazten. Gauza txikietan nabaritzen da: nola sartzen den gelara, nola tratatzen den iritsi berri den kidea, nola onartzen den zuzenketa bat, nola ateratzen den eskola amaitzen denean.
Sakondu nahi duenak erreferentziazko irakurgai bat du, eskolaren barrutik idatzia: Dojo Kun: Antigua sabiduría de Okinawa, Manuel Sánchezena, Madrilgo Shorei-Kaneko Maisua, Saiko Shihan Toshio Tamanoren hitzaurrearekin.